Volwassenheidsmeting
Er was een demo. Er was applaus. Twee mensen zijn er nog enthousiast over, en de rest van de organisatie is teruggegaan naar het gewone werk. Het bestuur denkt dat het sneller kan, de directie denkt dat het risicovol is, en niemand van beiden kan aanwijzen waarop die inschatting rust. Ondertussen zit workforceplanning in een ander overleg dan de AI-agenda, met een andere agenda-eigenaar en een ander tijdpad. Wat de meeste mensen aan AI hebben gezien is het chatvenster — het topje van wat er in een organisatie mogelijk is. De rest van de ijsberg is onbesproken, laat staan gepland.
Dit is geen vraag om nog een demo. Het is een vraag om een gedeeld beeld: waar staat de organisatie nu, op welke dimensies, en wat volgt daaruit als volgorde — niet als belofte.
De meting bestaat uit een plot-ronde: meerdere deelnemers scoren zeven dimensies, elk met een eigen niveaubeschrijving. Waar procesketens datamanagement raken, komt daar een aparte deelscore bij, omdat volwassenheid op dat vlak zelden gelijk loopt met de rest.
Het resultaat is geen enkel cijfer maar een spreidingsbeeld: waar de deelnemers het eens zijn, en waar niet. Die spreiding is zelf informatie — een organisatie waarin bestuur en werkvloer twee niveaus uit elkaar liggen, heeft een ander gesprek nodig dan een organisatie die het al eens is.
Daaruit volgt een rapport met een score per dimensie inclusief onderbouwing, een aanpak-volgorde volgens de regel dat het fundamentele eerst komt — er is geen zin in een agentenlaag bouwen op een datastructuur die dat niet draagt — en twee scenario's om het tempo-gesprek concreet te maken in plaats van vrijblijvend.
De ijsberg-module laat zien wat er onder het chatvenster ligt, toegespitst op de context van de organisatie, opgebouwd als kennisreeks met voorbeelden. Voor bestuur en directie is er een blok dat het tempogesprek vertaalt naar: waar de organisatie nu staat, wat er in twaalf maanden haalbaar is, en wat het kost om sneller te gaan — zonder dat kost een garantie wordt.
Op de tool staan verder gestructureerde modules voor operating model, besluitvorming en governance: een besluiten-inventaris en een set agent-regels. De zwaardere ontwerpvraagstukken — hoe het operating model er dan wél uit hoort te zien — vallen daarbuiten; hoe het werkt laat zien hoe die modules zich tot elkaar verhouden, en op uitkomsten staat hoe een rapport uit deze meting eruitziet.
Intake. Start van de meting: wie doet mee, welke procesketens tellen mee voor de datamanagement-deelscore.
Plot-ronde. Zeven dimensies, meerdere deelnemers, met spreidingsbeeld en de deelscores per procesketen.
Rapport. Score per dimensie met onderbouwing, twee scenario's, de aanpak-volgorde, plus de besluiten-inventaris en agent-regels als vervolgmodules.
Hermeting. Jaarlijks opnieuw, om te zien of techniek en niveau zijn opgeschoven — of niet.
Elke score in het rapport is terug te voeren op een antwoord uit de plot-ronde, van een met naam genoemde deelnemer, op een specifieke dimensie. Er wordt niets bijgeschat en niets aangevuld met een gemiddelde uit een andere sector. Wat er niet is ingevuld, staat als ontbrekend in het rapport, niet als geschat cijfer. Dat is ook waarom er geen percentage op deze pagina staat: een score zonder brongegevens is een gok met een getal erop, en dat is niet wat hier wordt geleverd.
Geen kant-en-klare AI-strategie. De tool meet en structureert het gesprek; het ontwerp van het operating model zelf — wie beslist, welke laag verandert, hoe governance verschuift — is een onderdeel van route 2 of 3, niet iets dat uit een vragenlijst rolt.
Geen bewezen staat van dienst. Er zijn geen uitgevoerde trajecten om naar te verwijzen. Het gereedschap structureert een beeld; het bewijst geen resultaat en garandeert geen uitkomst.
Geen losstaand instrument. De volwassenheidsmeting hoort samen met de werkscan van ftetoai: de volwassenheid zegt of de organisatie er klaar voor is, de werkscan zegt welke taken het raakt en om hoeveel fte het gaat. Zonder die tweede stap blijft het bij een niveau, niet bij een plan.
Route 1 — zelf doen. Een routekaart per dimensie, fundamentele zaken eerst, met pilot-regels die vooraf vastleggen wat moet blijken, wat er gebeurt als dat niet gebeurt, en wat opschalen concreet vraagt.
Route 2 — deels begeleid. Een partner voor het herontwerp van het operating model en de governance-inrichting, terwijl de meting en het dossier in de tool blijven staan.
Route 3 — uitbesteden. Een volledig human+machine-traject bij de partner, met deze meting als nulmeting — niet als vervanging ervan.
Meer achtergrond bij elke dimensie staat in de kennisbank.
Deze meting laat zien of een organisatie klaar is om te bewegen. Wat die beweging in taken, uren en systemen concreet betekent, wordt zichtbaar in de werkscan van FTE to AI.
Vraag maar wat er moet staan voordat AI in uw organisatie kan landen.
Antwoorden komen uit de kennisbank van deze site. Geen advies op maat, en geen scan van uw bedrijf.